Evlilik ve çift ilişkilerinde eşlerin karşılaştığı yıpratıcı dinamiklerden birini, çözüme ulaşmaktan ziyade kimin haklı olduğunu kanıtlama çabası oluşturur. Tartışmalar sırasında taraflar, birbirlerinin duygusal ihtiyaçlarını duymayı bırakarak tamamen kendi argümanlarını savunmaya odaklanma eğilimi gösterirler. Haklılık savaşı, başlangıçta basit bir fikir ayrılığından doğarak zamanla ilişkinin temellerini sarsan bir güç mücadelesine dönüşme potansiyeli taşır (Gottman ve Silver, 2012). Eşler, iletişim kurarken karşı tarafı anlamak amacıyla dinlemekten uzaklaşarak, sadece cevap vermek ve kendi doğrusunu kabul ettirmek için fırsat kollamaya başlarlar.

Haklı çıkma arzusu, partnerin zayıf noktalarını kullanmaya, geçmiş hataları sürekli gündeme getirmeye ve eleştirel bir dil kullanmaya zemin hazırlar. Savunmaya geçen eş, kendini korumak adına iletişimi tamamen kesme veya daha sert bir şekilde karşı saldırıya geçme yolunu seçebilir. Yaşanan güç mücadelesi, ilişkinin içindeki şefkat, takım ruhu ve güven hissini yavaş yavaş aşındırarak çiftleri aynı evin içinde birbirine yabancılaşmış iki rakibe dönüştürme ihtimali barındırır (Wile, 1993). Bireyler, ilişkide güvende hissetmek yerine sürekli bir tetikte olma hali ve gerginlik yaşarlar.

Çift Danışmanlığında Güç Mücadelesiyle Çalışmak

Çift danışmanlığı sürecinde temel hedef, haklı tarafı belirleyen bir mahkeme salonu ortamı yaratmaktan uzaklaşıp, eşlerin arkasında yatan duygusal ihtiyaçları görünür kılmaktır. Seanslarda, haklı olma arzusunun altında yatan anlaşılma, değer görme ve onaylanma ihtiyaçları şefkatle incelenir. Danışman, eşlerin birbirlerine yönelttikleri suçlamaları durdurarak, daha kırılgan ve samimi duyguları ifade edebilecekleri güvenli bir zemin hazırlar (Johnson, 2004).

Eşler, suçlayıcı bir dil kullanmak yerine kendi duygularını ve hassasiyetlerini yargısız bir ifade biçimiyle aktarma pratiği yaparlar. Terapötik müdahaleler sayesinde çiftler, bir tartışmayı kazanmanın aslında ilişkiyi kaybetmek anlamına geldiğini fark etme aşamasına gelirler (Real, 2007). Haklılık savaşından vazgeçmek, partnerin duygularını onaylamayı ve farklı fikirlere esneklik göstermeyi gerektirir. Yürütülen ortak çalışmalar sonucunda eşler, güç mücadelesini geride bırakarak birbirlerini rakip konumundan çıkarır ve yeniden aynı takımın uyumlu oyuncuları olma kapasitesi geliştirirler.

Kaynaklar

Gottman, J. M., & Silver, N. (2012). What makes love last? How to build trust and avoid betrayal. Simon and Schuster.

Johnson, S. M. (2004). The practice of emotionally focused couple therapy: Creating connection. Brunner-Routledge.

Real, T. (2007). The new rules of marriage: What you need to know to make love work. Ballantine Books.

Wile, D. B. (1993). After the honeymoon: How conflict can improve your relationship. John Wiley & Sons.